Context

De actualisatie van het Sigmaplan van de Vlaamse overheid (www.sigmaplan.be) legde in 2005 (zie: http://www.sigmaplan.be/index.php?pagina=4) een verhoging op van de waterkering tot 9.25m TAW (Tweede Algemene Waterpassing, de referentiehoogte voor hoogtemetingen in België). Dit is 2,25 m boven de ‘Blauwe steen’ en 90 cm boven de huidige waterkeringsmuur. Verhogen op zich was geen optie, de stad opteerde voor een integratie van de waterkering in de publieke ruimte en koppelde de verhoging van de waterkering aan een integrale heraanleg van de kaaienzone. Ze greep de gelegenheid aan om de band tussen stad en Schelde te herstellen en een aantrekkelijke wandel- en recreatiezone te creëren. Deze moet de binnenstad meteen ook verbinden met nieuwe ontwikkelingsgebieden zoals Nieuw Zuid en Petroleum Zuid in het zuiden en het Eilandje in het noorden.

  • MASTERPLAN

De stad Antwerpen en de Vlaamse overheid beslissen in 2007 om een masterplan te laten maken. Het Autonoom Gemeentebedrijf Stadsplanning Antwerpen (namens de stad Antwerpen) en Waterwegen & Zeekanaal nv (W&Z nv, namens het Vlaams Gewest) schrijven een wedstrijd uit via een Open Oproep van de Vlaamse Bouwmeester. Zij wijzen de opdracht toe aan een tijdelijke vereniging van het Portugese landschapsbureau PROAP en het Vlaamse architectenbureau WIT.
De opdracht van de ontwerpers bestaat uit het ontwikkelen van een globale visie voor de Scheldekaaien die rekening houdt met volgende concrete doelstellingen:
• stabilisatie van de vervallen historische kaaimuur;
• verhoging van de waterkering ter beveiliging van de stad tegen overstromingen;
• heraanleg van de kaaistrook tot één van de meest prominente publieke ruimtes van Antwerpen, die de band tussen stad en Schelde herstelt.
Het Masterplan spreekt zich uit over het toekomstige gebruik van de kaaien en bevat krijtlijnen om de ruimtelijke samenhang te garanderen. Ook specifieke vraagstukken over mobiliteit en parkeren, maar ook over de omgang met het historisch erfgoed worden in het Masterplan opgelost.
De stad en het Vlaams Gewest en Waterwegen en Zeekanaal nv legden alle afspraken vast in een aantal documenten
• Intentieovereenkomst Scheldekaaien tussen Stad Antwerpen en Vlaams Gewest
• Project herinrichting Scheldekaaien - Protocol ten behoeve van het uitvoeren van de studiefase tussen stad Antwerpen en Waterwegen & Zeekanaal nv
• Samenwerkingsovereenkomst Open Oproep tussen Stad Antwerpen en Waterwegen & Zeekanaal nv
• Projectdossier voor de volledige studieopdracht voor de opmaak van een Masterplan voor de herinrichting van de Scheldekaaien en voor de begeleiding van de uitvoering van het Masterplan.