Over de ring

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Van ontwerpsessies met experten, tot geleide wandelingen op het terrein: AAW creëerde een proces om burgers inspraak te geven bij de plannen over de overkapping van zone zuidoost van de Antwerpse Ring.

“Het droomatelier was een sleutelmoment”

Wat?

Over de Ring wil een maatschappelijke dialoog op gang brengen over de overkapping van de Antwerpse Ring. AAW was tijdens de eerste fase van het traject, van september 2017 tot juni 2018, partner van het ontwerpteam zuidoost voor het opzetten van overleg met de buurt.

Waarom?

Sarie Van der Aa: “De intendant voor de overkapping, Alexander D’Hooghe, deelde de Ring onder in zes zones. Voor elke zone gingen ontwerpteams aan de slag. Zij hadden negen maanden de tijd om een ontwerpvisie te formuleren en concrete, realiseerbare pilootprojecten te definiëren. Onze taak bestond erin burgers, bewonersgroepen, organisaties, … in de zone rond het stuk Ring tussen de E19 en de Plantin en Moretuslei te betrekken bij de plannen. In de eerste fase verschaften we de omwonenden achtergrondinformatie over het project. Dat is nodig om als volwaardige partner mee aan tafel te zitten. In de tweede fase organiseerden we luistersessies: wat vinden de bewoners van hun buurt, wat is goed, wat kan beter, hoe verplaatsen ze zich? We bezochten scholen, moskeeën, trokken naar het districtshuis of nodigden groepen mensen uit. In deze fase zetten we ook een droomatelier op: hoe zien de bewoners hun buurt in 2045? De ontwerpers zelf trokken eveneens de straat op om verhalen van bewoners te capteren. Al deze informatie diende als input voor het ontwerp. In de derde en laatste fase verzamelde Antwerpen Aan ‘t Woord reacties op het voorgestelde ontwerp. We toonden de maquette op verschillende plaatsen in de buurt: in het station, de bib, … en bundelden alle reacties.”

Waarden?

  • De overkapping van de Ring is meer dan een technisch project. Het gaat ook en vooral over leefbaarheid voor de buurtbewoners.
  • De betrokkenen en belanghebbenden brengen elk vanuit hun achtergrond expertise binnen: burgers, middenveld, natuurorganisaties, overheid, technisch deskundigen, … Cocreatie is voor AAW een collectief gedragen proces met wederzijdse erkenning.
  • Voor de ontwerpers die in opdracht van de overheid werken, is inspraak van burgers vaak een leerproces.
  • AAW valoriseert de expertise van burgers. Zij zijn bereid eigenaarschap op te nemen voor hun omgeving.

Resultaat?

  • Als je wil dat diverse groepen mensen in een complex project mee nadenken, dan moet je ervoor zorgen dat de informatie op een begrijpbare manier bij hen komt. Informeren en communiceren zijn volwaardige onderdelen van het omkaderende proces. De infosessies in dit project waren goed uitgewerkt, wat nodig bleek voor het vervolg.
  • Verschillende groepen werden betrokken, op verschillende manieren: van ontwerpsessies met experten, tot geleide wandelingen op het terrein. De vergaderingen stonden telkens open voor het publiek. Hun feedback heeft het ontwerp sterk beïnvloed. De vraag van burgers om gevaarlijke kruispunten (bijvoorbeeld aan de kerk en het station van Berchem) overzichtelijk te maken voor voetgangers en fietsers, is bijvoorbeeld bepalend geweest voor de ontwerpvisie.
  • Het droomatelier was een sleutelmoment. Dromen van bewoners over hun buurt vormen een interessante basis om mee aan de slag te gaan. De resultaten van dit droomatelier zijn gebundeld in een boekje.
  • Tijdsgebrek kan zorgen voor onverwachte wendingen in een traject. Eén element van het ontwerp botste bij de omwonenden op veel weerstand. Er bleef te weinig tijd over om de partijen bij elkaar te brengen en een compromis te zoeken. Om de bewonerswensen niet te negeren, koos AAW ervoor om de betrokkenen te begeleiden in het aantekenen van protest.

Tijdlijn

  • Januari 2016

    start traject Over de Ring

  • september 2017

    start participatietraject AAW voor zone zuidoost

  • juni 2018

    einde eerste fase Over de Ring

  • 2019

    keuze Ringprojecten door de stad, burgerbewegingen en Vlaanderen

     
     
  • Begin 2020

    start ontwerpproces van de Ringparken

  • November 2020

    start ontwerpproces Ringpark Noordkasteel en Ringpark Lobroekdok met ondersteuning AAW