Toekomststraten

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Een straatsalon, een straatcamping, een voetbalveldje, autodelen, meer groen, … Wat als je samen met je buren mag fantaseren over je droomstraat? Hoe zou je straat er dan uitzien?

“De basisstrategie? Ruimte, vertrouwen en steun aan de burgers geven”

Wat?

Een Toekomststraat gaat over ‘samen de straat maken’. Een Toekomststraat geeft ruimte aan burgers, op een behapbare schaal. De straten krijgen nieuwe functies. De bewoners zijn hiervoor aan zet. Ze richten de straat in volgens hun wensen en noden, met steun van verschillende partners. Een eerste experiment vond plaats in 2014.

Waarom?

Koen Wynants begeleidde het proces. Hij zag de nood, maakte burgers warm om te experimenteren, bouwde bruggen naar stadsdiensten.
“Veel projecten van AAW veranderden fundamenteel weinig aan de cultuur. Ze verhoogden nauwelijks de betrokkenheid en leidden tot een status quo. Het was tijd voor vernieuwing en experiment. Wat als we op heel kleine schaal werken aan verandering, zodat burgers en andere actoren meer controle hebben? De straat is qua schaal behapbaar. Dat hebben we getest, de eerste keer met kinderen. We haalden de mosterd bij de Leefstraten in Gent. Kinderen mochten in de Trapstraat hun droomstraat realiseren. Wekenlang werd er getimmerd. De straat was één dag autovrij. Twee jaar later volgde het project Toekomststraten. Doel was om drie straten zes weken lang af te sluiten. We gingen in overleg met de stadsdiensten. Het project Toekomststraten gaat niet zozeer over ruimtelijke ordening, maar vooral over zorg, sociaal contact, sport, … In elke straat leven andere thema’s. In een Toekomststraat bepalen de deelnemers de noden en dromen voor hun straat. De basisstrategie? Ruimte, vertrouwen en steun aan de burgers geven. De kennis, netwerken en inzichten van Antwerpen Aan’t Woord ondersteunden het proces.”

Waarden?

  • Er is veel sociaal kapitaal in de stad. Met de juiste interventies lukt het om dat te activeren. Antwerpen Aan ’t Woord vindt dat kapitaal en maakt het vrij.
    Bewoners hebben nood aan gemeenschapsopbouw in de straat.
    Het is een hoop gedoe en moeizaam onderhandelen om bij de stedelijke overheid goedkeuring te krijgen voor projecten. Burgers hebben er meestal geen zicht op wie wat doet in de stad. Ze weten niet bij wie ze terechtkunnen. De stadsdiensten zijn een kluwen. Door ondersteuning te bieden, toont Antwerpen Aan ‘t Woord aan dat bewoners met een beetje hulp veel aankunnen.
  • Resultaat?
  • Van praten naar doen: veel deelnemers en partners houden van deze actieve vorm van participeren.
    Deelnemers leren al doende heel veel, in de ruime zin van het woord: inhoudelijk, sociaal, collectief, persoonlijk.
    Bijdragen aan een leefbaardere straat en stad beperkt zich niet tot een dagactiviteit of project. Het heeft een duurzame impact.
    Stadslab 2050, een initiatief van stad Antwerpen, gebruikte in 2018 het instrument van de Toekomststraat bij het ontwikkelen van stedelijk beleid, meer bepaald voor het concept Tuinstraten.
    Beleidsmakers en organisaties kunnen het instrument van Antwerpen Aan ’t Woord gebruiken om experimenten op te zetten in samenspraak met bewoners. Diverse straten en buurten in Antwerpen zetten het in: Sint-Andries, Borgerhout (La La Laar), …
    Een sterke, ondersteunende tussenpartij is nodig omdat het proces veel tijd en energie vergt van de deelnemers.
    Het traject heeft geleid tot de oprichting van Commons Lab Antwerpen.

 

Meer info: www.toekomststraat.be

Tijdlijn

  • 2012

    vaststelling van AAW: het is moeilijk om op stedelijk niveau in te grijpen op   beslissingen inzake verkeersbeleid

  • 2014

    experiment op straatniveau met kinderen en buurtbewoners: Kind in de stad
  • 2016

    eerste Toekomststraat in drie straten van het district Antwerpen: Edward Pecherstraat, Willem Linnigstraat, Biartstraat
  • 2017

    meer thematische Toekomststraten, zoals Zorgzame straten en Tuinstraten